Onbekende oorzaak van haaruitval bij vrouwen
Een heel goede morgen -,
Ditmaal een e-mail over een onderwerp dat leeft onder enorm veel vrouwen: haaruitval (zonder dat een reden bekend is)
Bij vrouwen is haaruitval bijna altijd te herleiden naar één van twee oorzaken: hormonen (vaak schildklier) of (veel vaker) een tekort aan ferritine (bron 2).
En hier zit het probleem...
Want je kan dus voldoende IJzer in je lichaam hebben (als in: hemoglobine-waarden), maar tóch te weinig ijzer beschikbaar hebben voor een gezonde haargroei.
Wat is ferritine eigenlijk?
Ferritine is de opslagvorm van ijzer. Zie het als de voorraadkast van je lichaam, waar ijzer bewaard wordt.
Veel artsen kijken alleen naar je hemoglobine (Hb) - en als die normaal is, zegt men: "u heeft geen bloedarmoede."
En dat klopt ook.
Maar IJzer wordt voor meer processen gebruikt in je lichaam dan bloed.
Je kunt prima geen bloedarmoede hebben en tóch een leeg ijzervoorraad.
En je haar is een van de eerste plekken waar dit zichtbaar wordt (bron 1).
Waarom is je haar zo gevoelig?
Het lichaam is slim.
Bij een laag ijzergehalte gaat het beschikbare ijzer eerst naar je essentiële organen: hart, bloed, hersenen, spieren.
Je haar staat onderaan de prioriteitenlijst, omdat je het niet per se nodig hebt om te overleven.
Het gevolg: haarfollikels (de zakjes waar je haar uit groeit) krijgen onvoldoende ijzer en gaan in een "ruststand" (bron 3).
Een paar maanden later begint haar dan massaal uit te vallen.
Belangrijk: er zit vaak 2-3 maanden tussen het tekort en het uitvallen. Dat maakt het moeilijk te koppelen.
Wat is "normaal" en wat is optimaal?
In Nederland wordt vaak een ferritinewaarde van 30 ng/ml als ondergrens gezien. Dit wordt dan gezien als normaal.
Maar voor goede haargroei laat onderzoek zien dat je ferritine minimaal 70 ng/ml moet zijn. Bij sommige vrouwen is dit pas boven de 100 ng/ml (bron 1).
Een waarde van 30 wordt door je de gemiddelde arts dus als "prima" beschouwd, terwijl je lichaam nog steeds in spaarstand staat m.b.t. de haargroei.
Wie loopt risico?
- Vrouwen met menstruatie (vooral met heftige menstruaties)
- Vrouwen die net bevallen zijn
- Vegetariërs en veganisten
- Mensen die veel sporten
- Vrouwen in de overgang met onregelmatige bloedingen
- Mensen die veel thee of koffie bij de maaltijd drinken (deze remmen ijzeropname tot wel 70%)
Voeding eerst, supplementen pas daarna.
IJzerrijke voeding is een belangrijke basis: rood vlees, lever, mosselen, sardientjes en eidooiers (heem-ijzer, goed opneembaar) en daarnaast peulvruchten, spinazie en zonnebloempitten (non-heem ijzer, minder goed opneembaar).
Maar wees eerlijk: als je menstrueert, verlies je elke maand 30-80 mg ijzer in een paar dagen tijd.
Het is praktisch onmogelijk om dat alleen via voeding aan te vullen, zeker als je vegetarisch of veganistisch eet.
Daarom is een goed ijzersupplement bij vrouwen met haaruitval vaak echt nodig: niet als luxe, maar om je voorraad eerst aan te vullen.
Zodra je ferritine boven de 70 ng/ml komt, kun je vaak overgaan op alleen voeding plus eventueel een lage onderhoudsdosering.
Wat kun je doen?
- Vraag specifiek om een ferritinetest - niet alleen hemoglobine (Hb). Vraag de exacte waarde en accepteer geen "het is goed" zonder getal.
- Streef naar minimaal 70 ng/ml voor je haar. Onder de 50? Suppletie is bijna altijd nodig.
- Kies een goede ijzervorm. IJzerbisglycinaat is veel zachter voor je maag dan ferrofumaraat of ferrosulfaat - en wordt beter opgenomen.
- Combineer met vitamine C. Dit verhoogt de opname significant.
- Vermijd thee, koffie en zuivel rond je ijzersupplement (minimaal 1 uur ervoor en 2 uur erna).
- Heb geduld. Het duurt 3-6 maanden voor je haar weer terugkomt - eerst moet je voorraad aangevuld, dán komt je haar geleidelijk terug.
Belangrijk: laat ook altijd je schildklier checken (TSH, fT4 én fT3) en eventueel je vitamine D.
Deze drie samen zijn verantwoordelijk voor de meeste haaruitval bij vrouwen.
Ken je een vrouw die last heeft van haaruitval? Stuur deze e-mail dan even door. Ze zal je dankbaar zijn! 🙏
